{"id":1874,"date":"2024-03-27T20:26:43","date_gmt":"2024-03-27T20:26:43","guid":{"rendered":"http:\/\/imperialcollege.in\/?p=1874"},"modified":"2024-03-28T16:23:27","modified_gmt":"2024-03-28T16:23:27","slug":"t-c-anayasa-mahkemesi-25","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/imperialcollege.in\/?p=1874","title":{"rendered":"T C. Anayasa Mahkemesi"},"content":{"rendered":"

T C. Anayasa Mahkemesi<\/h1>\n

Devletlerin kendi hakimiyet s\u0131n\u0131rlar i\u00e7inde egemenlik hakk\u0131nasahip olmalar\u0131n\u0131n gere\u011fi olarak, kanunlar\u0131n\u0131 bu s\u0131n\u0131rlar i\u00e7inde uygulamalar\u0131ittifakla benimsenen bir husustur. Zira her ba\u011f\u0131ms\u0131z devletin kendi yarg\u0131yetkisinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 olu\u015fturma ve kendi ceza yarg\u0131s\u0131n\u0131n ilkelerini belirlemeyetkisini elinde bulundurdu\u011fu kabul edilmektedir. Bu bak\u0131m\u0131ndan, uluslararas\u0131hukukta kabul g\u00f6rm\u00fc\u015f genel ilkelere g\u00f6re hareket etmekle birlikte, devletlerinkendi ceza yarg\u0131s\u0131 alan\u0131n\u0131 olu\u015fturmas\u0131 tabidir. Maddede \u00f6ng\u00f6r\u00fclen temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin \u201ckanun\u201dlas\u0131n\u0131rlanmas\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcne g\u00f6re bir d\u00fczenlemenin yaln\u0131zca \u015fekl\u00ee anlamda de\u011fil maddianlamda da kanun \u015fartlar\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131mas\u0131 gerekir. Temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere ili\u015fkins\u0131n\u0131rlamalar\u0131n kanunla d\u00fczenlenmesi bu haklara ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere keyf\u00ee m\u00fcdahaleyiengelleyen ve hukuk g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flayan demokratik hukuk devletinin en \u00f6nemliunsurlar\u0131ndan biridir. \u00c7) Ki\u015fileri reklam vermek ve sair surette spor m\u00fcsabakalar\u0131na dayal\u0131 sabit ihtimalli veya m\u00fc\u015fterek bahis ya da \u015fans oyunlar\u0131n\u0131 oynamaya te\u015fvik edenler, bir y\u0131ldan \u00fc\u00e7 y\u0131la kadar hapis ve \u00fc\u00e7 bin g\u00fcne kadar adli para cezas\u0131yla cezaland\u0131r\u0131l\u0131r. Cezan\u0131n ertelenmesi, ceza yarg\u0131lamas\u0131 sonucunda kendisine hapis cezas\u0131 verilen san\u0131\u011f\u0131n belirli \u015fartlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 halinde infaz edilmemesidir. Hapis cezas\u0131n\u0131n ertelenebilmesi i\u00e7in iki y\u0131l veya daha az s\u00fcreyle hapis cezas\u0131 almak gerekir. Bu s\u00fcrenin alt s\u0131n\u0131r\u0131 fiili i\u015fledi\u011fi s\u0131rada on sekiz ya\u015f\u0131n\u0131 doldurmam\u0131\u015f veya altm\u0131\u015f be\u015f ya\u015f\u0131n\u0131 bitirmi\u015f olan ki\u015filer bak\u0131m\u0131ndan \u00fc\u00e7 y\u0131ld\u0131r. Doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k su\u00e7unun nitelikli hali olan internet doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 su\u00e7u i\u00e7in de HAGB karar\u0131 verilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n

Kararlar\u0131n gere\u011fi, bildirimden itibaren derh\u00e2l ve en ge\u00e7 d\u00f6rt saati\u00e7inde eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan yerine getirilir. Temsilci belirleme vebildirme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yerine getirilmesi h\u00e2linde; verilen idari paracezalar\u0131n\u0131n d\u00f6rtte biri tahsil edilir, reklam yasa\u011f\u0131 kald\u0131r\u0131l\u0131r ve h\u00e2kimkararlar\u0131 kendili\u011finden h\u00fck\u00fcms\u00fcz kal\u0131r. \u0130nternet trafi\u011fi bant geni\u015fli\u011fineyap\u0131lan m\u00fcdahalenin sona erdirilmesi i\u00e7in eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131lara Kurum taraf\u0131ndanbildirim yap\u0131l\u0131r. Eri\u015fim engellemetedbirlerinin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz ve anayasaya ayk\u0131r\u0131 bir \u015fekilde uygulanmas\u0131 iley\u00fczbinlerce internet mostbet g\u00fcncel giri\u015f<\/a> ve i\u00e7erik eri\u015fime engellenmi\u015fken \u015fimdi i\u00e7eri\u011fin\u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 yetkisi tan\u0131nmaktad\u0131r ki bu a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz bir tedbir olup b\u00fct\u00fcnanayasal g\u00fcvenceleri ihlal etmektedir. Di\u011fer taraftan sosyal a\u011f sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131tan\u0131m\u0131 belirsiz oldu\u011fu gibi sosyal a\u011f sa\u011flay\u0131c\u0131lara getirilen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler deolduk\u00e7a a\u011f\u0131rd\u0131r. \u00d6ng\u00f6r\u00fclen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 dolay\u0131s\u0131yla sosyal medyaplatformlar\u0131n\u0131n temsilcilik a\u00e7maya yana\u015fmamas\u0131 halinde sosyal medya fiilenkullan\u0131lamaz hale gelecektir. Milyonlarca sosyal medya kullan\u0131c\u0131s\u0131 haberle\u015fme,ifade, bilim ve sanat ve bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinden fiilen yararlanamaz halegelece\u011fi gibi sosyal medya \u00fczerinden ticari faaliyetlerini s\u00fcrd\u00fcreni\u015fletmelerin faaliyetlerini de sekteye u\u011fratacak ve ekonomik krizi daha daderinle\u015ftirecektir.<\/p>\n

S\u00f6z konusu yasaya Avrupa Komisyonu, di\u011fer \u00fcye devletler veFrans\u0131z halk\u0131 tepki g\u00f6stermi\u015ftir. \u0130fade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve platformlara getirmi\u015foldu\u011fu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler bak\u0131m\u0131ndan yo\u011fun bir \u015fekilde kamuoyunda ele\u015ftirilend\u00fczenlemenin kat\u0131 h\u00fck\u00fcmleri Fransa Anayasa Konseyi taraf\u0131ndan iptal edilmi\u015ftir. \u0130ptali istenen kural, George Orwell\u2019\u0131n 1984 roman\u0131nda yer alankonjonkt\u00fcre g\u00f6re ger\u00e7eklerin her g\u00fcn yeniden yaz\u0131lmas\u0131ndan sorumlu hakikatbakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u015flevini g\u00f6rmeye adayd\u0131r[5]. Hukuk sistemati\u011fine tamamen ayk\u0131r\u0131 olan bu kurum Anayasan\u0131n pek\u00e7ok maddesine de ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Bu uygulamalar bir \u00f6nleyici idari tedbir olarak da nitelendirilemez,\u00e7\u00fcnk\u00fc korunun kamusal bir menfaat olmad\u0131\u011f\u0131 gibi karar\u0131 veren de idari bir mercide\u011fildir. Sulh ceza hakimliklerinin idari kolluk yetkisi kullanma yetkisibulunmad\u0131\u011f\u0131 da izahtan varestedir. Bu haliyle kural \u00f6ng\u00f6r\u00fclemezdir ve bir kanunda bulunmas\u0131 gereken\u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik ve keyfi m\u00fcdahalelere kar\u015f\u0131 g\u00fcvence i\u00e7erme niteliklerinita\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131ndan temel haklar\u0131n kanunla s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131 ilkesini de ihlaletmektedir.<\/p>\n

Maddenin (1) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131na g\u00f6re ise ticariama\u00e7l\u0131 toplu kullan\u0131m sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n mahall\u00ee m\u00fclki amirden izin belgesialmalar\u0131 gerekmektedir. Hak arama \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcntemel unsurlar\u0131ndan biri mahkemeye eri\u015fim hakk\u0131d\u0131r. Mahkemeye eri\u015fim hakk\u0131,hukuki bir uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n bu konuda karar verme yetkisine sahip bir mahkeme \u00f6n\u00fcneg\u00f6t\u00fcr\u00fclmesi hakk\u0131n\u0131 da kapsar. Ki\u015finin u\u011frad\u0131\u011f\u0131 bir haks\u0131zl\u0131\u011fa veya zararakar\u015f\u0131 kendisini savunabilmesinin ya da maruz kald\u0131\u011f\u0131 haks\u0131z bir uygulama veyai\u015fleme kar\u015f\u0131 hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcr\u00fcp kan\u0131tlayabilmesinin, zarar\u0131n\u0131giderebilmesinin en etkili ve g\u00fcvenceli yolu yarg\u0131 mercileri \u00f6n\u00fcnde davahakk\u0131n\u0131 kullanabilmesidir. Di\u011fer taraftan bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck b\u00fct\u00fcn sosyal a\u011f sa\u011flay\u0131c\u0131lara\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fil, T\u00fcrkiye\u2019den g\u00fcnl\u00fck eri\u015fimi bir milyonun \u00fczerinde olan a\u011fsa\u011flay\u0131c\u0131lar i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Ancak bu tespitin nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131 konusundayasada bir a\u00e7\u0131kl\u0131k bulunmamaktad\u0131r. Bu belirsizlik hangi platformlar\u0131n yasayave yasada \u00f6ng\u00f6r\u00fclen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklere ve yapt\u0131r\u0131mlara tabi oldu\u011fu konusunda\u00f6ng\u00f6r\u00fclemezlik yaratmakta ve idareye keyfi davranma imk\u00e2n\u0131 tan\u0131maktad\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131da detayl\u0131 bir \u015fekilde a\u00e7\u0131klanaca\u011f\u0131 \u00fczere iptali istenenkurallar sosyal medya platformlar\u0131 ve sosyal medya kullan\u0131c\u0131lar\u0131n m\u00fclkiyet vete\u015febb\u00fcs haklar\u0131na, s\u00f6zle\u015fme \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerine, kullan\u0131c\u0131lar\u0131n haberle\u015fme, ifade,bas\u0131n ve bilim \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerine m\u00fcdahale te\u015fkil etmektedir.<\/p>\n

Belirsizli\u011fi ve asgari g\u00fcvenceleri \u00f6nleyen d\u00fczenleme yap\u0131lmas\u0131zorunlulu\u011fu hukuk devleti ilkesinin hukuki belirlilik, \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik vehukuki g\u00fcvenlik unsurlar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden de ge\u00e7erlidir. \u00d6te yandan Anayasa\u2019n\u0131n 125\/3.maddesinde idari i\u015flemlere kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lacak davalarda s\u00fcrenin yaz\u0131l\u0131 bildirimtarihinden itibaren ba\u015flayaca\u011f\u0131 belirtilmektedir. Buna kar\u015f\u0131n incelenen kuralile 3. F\u0131kraya at\u0131fla birlikte tebli\u011fin hangi y\u00f6ntemle yap\u0131laca\u011f\u0131 hususunda birbelirsizlik bulunmaktad\u0131r. Bu nedenle kural\u0131n iptal edilerek Anayasal ilkelereuygun \u015fekilde yeniden d\u00fczenlenmesi gerekti\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyim. (11) numaral\u0131 f\u0131krada ise sulh ceza h\u00e2kimininkarar\u0131n\u0131 maddede belirtilen \u015fartlara uygun olarak ve s\u00fcresinde yerinegetirmeyen i\u00e7erik, yer ve eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n sorumlular\u0131n\u0131n, be\u015f y\u00fcz g\u00fcnden\u00fc\u00e7 bin g\u00fcne kadar adli para cezas\u0131 ile cezaland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcm alt\u0131naal\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n